Σε δελτίο τύπου που εξέδωσε η Ελληνική Γεροντολογική και Γηριατρική Εταιρία για την Παγκόσμια Ημέρα Ηλικιωμένων που έχει καθιερωθεί την 1η Οκτωβρίου, παρουσιάζονται σημαντικά και ενδιαφέροντα στατιστικά στοιχεία και για τη χώρα μας σε ότι αφορά την υγεία των ανθρώπων της τρίτης και τέταρτης ηλικίας.
Από τα στοιχεία μπορεί να καταλάβει κανείς πόσο έχει επηρεαστεί από την πανδημία η υγεία των ηλικιωμένων συνανθρώπων μας, πόσο πίσω έχει μείνει το κομμάτι της πρόληψης εξαιτίας του εγκλωβισμού στο σπίτι, και πόσο μεγάλο κόστος έχει επιφέρει στη ζωή των ανθρώπων αυτών.
Όπως αναφέρει η ΕΓΓΕ, «Η Παγκόσμια Ημέρα των Ηλικιωμένων εορτάζεται κάθε χρόνο την 1η Οκτωβρίου. Υιοθετήθηκε από τη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ πριν 31 χρόνια, το 1990, για να αποτίσει τον οφειλόμενο φόρο τιμής στους ηλικιωμένους, αλλά και να επισημάνει τα προβλήματα, που αντιμετωπίζουν. Δεν πρέπει να ξεχνάμε πόσο σημαντικός είναι ο ρόλος των ατόμων της τρίτης ηλικίας σε μία σύγχρονη κοινωνία καθώς όχι μόνο είναι αξιοποιήσιμες η εμπειρία και οι γνώσεις τους, αλλά ταυτόχρονα είναι καθοριστικής σημασίας η βοήθεια που προσφέρουν στα παιδιά τους, σε πολλές περιπτώσεις και ειδικά στην Ελλάδα, αναλαμβάνοντας και την ανατροφή των εγγονιών.
To 2020 και το 2021 αποτελούν για τη χώρα μας τις δύο πιο δύσκολες χρονιές μετά την οικονομική κρίση της τελευταίας δεκαετίας. Εξαιρετικά δύσκολη βέβαια ήταν και για όλη την ανθρωπότητα καθώς η πανδημία του κορωνοϊού έφερε τεράστιες ανατροπές στις ζωές μας επίπονες και με μεγάλη διάρκεια νοσηλείες αλλά και υψηλή θνητότητα, απομάκρυνση, απομόνωση, περιορισμό, διχασμό, κατάθλιψη, έξαρση βίας και άλλα λυπηρά φαινόμενα τα οποία έπληξαν ιδιαίτερα τους ηλικιωμένους συνανθρώπους μας για τους οποίους οι συνέπειες της πανδημίας ήταν πολυεπίπεδες και πιο σοβαρές από άλλες κοινωνικές ομάδες. Το εμβόλιο κατά της Covid-19 ήρθε να βελτιώσει την υπάρχουσα κακή επιδημιολογικά κατάσταση με τα χιλιάδες κρούσματα καθημερινά, ταυτόχρονα όμως και να επιδεινώσει την ήδη τεταμένη κοινωνικά κατάσταση.
Όπως δείχνουν τα στατιστικά στοιχεία, το ποσοστό των πλήρως εμβολιασμένων ατόμων στη χώρα μας άνω των 80 ετών αγγίζει το 71,4% (Ευρώπη: 85,1%), Για τις ηλικίες 60 – 69 ετών το ποσοστό των εμβολιασμένων είναι 76,7% (Ευρώπη: 82,3%) και για τις ηλικίες 70 – 79 ετών το ποσοστό φτάνει το 80,4% (Ευρώπη 86,2%).
Επιβάλλεται, λοιπόν, η εντατικοποίηση της εκστρατείας ενημέρωσης των ηλικιωμένων στη χώρα μας για τη χρησιμότητα του εμβολιασμού κατά του κορωνοϊού, ιδιαίτερα με την έλευση του φθινοπώρου και την πιθανολογούμενη έξαρση των κρουσμάτων σε συνδυασμό βέβαια με τον αναγκαίο αντιγριπικό εμβολιασμό και τα λοιπά εμβόλια.
Μία από τις επιπτώσεις όμως της πανδημίας ήταν η παραμέληση των τακτικών ιατρικών εξετάσεων και της θεραπείας των χρονίων παθήσεων των ηλικιωμένων. Ο φόβος και το άγχος για τη μετάδοση του ιού και ο εγκλεισμός λόγω των περιοριστικών μέτρων απέτρεψαν μεγάλο ποσοστό του πληθυσμού και ιδιαίτερα των ηλικιωμένων να έχουν την απαραίτητη επαφή με τον θεράποντα ιατρό και τον συστηματικό ιατρικό έλεγχο. Πολύ περισσότερο μεγάλα τμήματα του πληθυσμού στη χώρα μας αλλά και το εξωτερικό εγκατέλειψαν τον προσυμπτωματικό έλεγχο για τις κυριότερες παθήσεις όπως είναι η χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια, η νεφρική ανεπάρκεια, ο σακχαρώδης διαβήτης, η στεφανιαία νόσος, η υπέρταση, κλπ., με αποτέλεσμα να διαπιστώνουμε σοβαρές επιπλοκές και επιβάρυνση ή απορρύθμιση της υγείας τους.»
Ενδεικτικά να αναφέρουμε για την άνοια, όπου σύμφωνα με το δελτίο τύπου και τα στατιστικά στοιχεία «από άνοια και άλλες διαταραχές της μνήμης πάσχουν 200.000 ασθενείς στη χώρα μας και λόγω της φύσης της νόσου συμπάσχει και ανάλογος αριθμός οικογενειών που φροντίζουν τους ασθενείς τους.
Ο αντίστοιχος αριθμός για την Ευρώπη ανέρχεται σε 10.000.000 ενώ παγκοσμίως καταγράφονται 47.000.000 ασθενείς. Αν και φαίνεται να υπάρχει μία προοδευτική ελάττωση του αριθμού των πασχόντων στις αναπτυγμένες χώρες την τελευταία 20ετία, υπολογίστηκε ότι το 2020 έπασχαν από διαταραχές μνήμης 60 εκατομμύρια ασθενείς ενώ κάθε 20 χρόνια ο αριθμός αυτός θα διπλασιάζεται.
Σημασία έχει η πρόληψη με τη σωστή μεσογειακή διατροφή, τη σωματική και πνευματική άσκηση, ενώ μεγάλες εξελίξεις αναμένονται από την έρευνα για τη γονιδιακή επιβάρυνση της νόσου και τη φαρμακευτική αντιμετώπισή της σε πρώιμα στάδια. Ιδιαίτερα υποστηρικτικό ρόλο για τη φροντίδα των ασθενών παίζει το ευαισθητοποιημένο και εκπαιδευμένο οικογενειακό περιβάλλον, καθώς και οι ειδικές μονάδες φροντίδας χρονίως πασχόντων.»
Όπως τονίζει ο Πρόεδρος της ΕΓΓΕ κ. Ιωάννης Γ. Καραϊτιανός Αμ. Επίκ. Καθηγητής Χειρουργικής Πανεπιστημίου Αθηνών, Διευθυντής Χειρουργικής Κλινικής Νοσοκομείου Ερρίκος Ντυνάν και τ. Συντονιστής Διευθυντής Ογκολογικής Χειρουργικής Κλινικής Αντικαρκινικού Νοσοκομείου «Άγιος Σάββας», «Με βάση αυτά τα δεδομένα, η Ελληνική Γεροντολογική και Γηριατρική Εταιρεία αγωνίζεται πάνω από τρεις δεκαετίες για τη θεσμοθέτηση της ειδικότητας της Γηριατρικής και στη χώρα μας που είναι η μοναδική χώρα στην Ευρώπη στην οποία δεν είναι αναγνωρισμένη η Γηριατρική ως ιατρική ειδικότητα ή εξειδίκευση.
Με την ευκαιρία της Παγκόσμιας Ημέρας των Ηλικιωμένων θέλουμε να ευαισθητοποιήσουμε την Πολιτεία και όλους τους αρμόδιους φορείς, αλλά και την κοινωνία μας γενικότερα, για την κατανόηση και αντιμετώπιση των πολλαπλών προβλημάτων των υπερηλίκων. Ωστόσο, η παρούσα οικονομική κρίση δυσχεραίνει την ανάληψη πρωτοβουλιών που θα συμβάλουν στην εν γένει καλύτερη αντιμετώπιση των πολύπλευρων αναγκών της ευαίσθητης αυτής κοινωνικής και ηλικιακής ομάδας.
Θα πρέπει όλοι μαζί, κράτος, φορείς, κοινωνία, ΜΚΟ, να ενώσουμε τις δυνάμεις μας δημιουργικά ούτως ώστε οι ηλικιωμένοι να έχουν τη φροντίδα και τη στοργή που τους αξίζει. Στόχος όλων μας πρέπει να είναι η υγιής και ενεργή γήρανση και η αξιοπρεπής διαβίωση των ατόμων της Τρίτης Ηλικίας μέσα σε ένα φιλικό και στοργικό ευρύτερο περιβάλλον. Η ευχή μας για τους ηλικιωμένους πρέπει να είναι χρόνια πολλά, μα πάνω απ’ όλα χρόνια καλά!
Ως επιστημονική εταιρεία απευθύνουμε ένα μήνυμα προς όλους τους ηλικιωμένους: να τηρούν αυστηρά τα μέτρα προστασίας, να φορούν απαραίτητα μάσκα, να κρατούν τις ενδεδειγμένες αποστάσεις, να αποφεύγουν άσκοπες μετακινήσεις και κυρίως με τα Μέσα Μαζικής Μεταφοράς, να προφυλάσσουν τους εαυτούς τους από επικίνδυνες επαφές και συναναστροφές και να παρακινούν τα άτομα του περιβάλλοντός τους να κάνουν το ίδιο.
Εφιστούμε εξάλλου την προσοχή στον έγκαιρο αντιγριπικό εμβολιασμό και τη συχνή ιατρική παρακολούθηση για όλα τα χρόνια προβλήματα υγείας που τους απασχολούν αλλά και την επιμελή λήψη της φαρμακευτικής αγωγής που τους έχει χορηγηθεί για την αντιμετώπισή τους. Από την άλλη πλευρά, όλοι μας πρέπει να προφυλάξουμε τους ηλικιωμένους μας από πιθανή μετάδοση του ιού, αποφεύγοντας τις άσκοπες επαφές και τηρώντας οι ίδιοι σχολαστικά τις οδηγίες και προφυλάξεις».
