ΜΕ την πρώτη ματιά, ταξίδεψα.
ΆΚΟΥΣΑ φασαρία, ομιλίες, ήχους πιάτων, ποτηριών, μαχαιροπήρουνων και παράλληλα ένιωσα ζαλιστικές μυρωδιές από ψητό κρέας και πατάτες φούρνου με λαδορίγανη, μοσχαράκι με κόκκινη σάλτσα με μυρωδικά ξύλο κανέλας, μπαχάρια, φύλλα δάφνης και μακαρόνια χοντρά, γιουβετσάδα με φρέσκια ντομάτα και κριθαράκι, μουσακά και αρνάκι φρικασέ.
ΈΚΛΕΙΣΑ τα μάτια και είδα το τραπέζι στρωμένο με άσπρο λινό τραπεζομάντηλο, κρασί κόκκινο σε καράφες, ψιλοκομμένες φέτες ψωμί, σαλάτες, τυριά πικάντικα, οπωσδήποτε σαρδέλες με μπόλικο λάδι και ξύδι για ένα ουζάκι προκαταρκτικά και αγαπημένα πρόσωπα χαμογελαστά να αλληλοπειράζονται περιμένοντας με ανυπομονησία να σερβιριστεί το φαγητό.
ΜΟΛΙΣ διάβασα ότι εκείνη την ημέρα 15 Μαΐου γιορτάζαμε την Παγκόσμια Ημέρα Οικογένειας με κατέκλυσαν μνήμες, εικόνες, αρώματα και στίχοι τραγουδιών που ακουγόντουσαν στην αρχή χαμηλά από το ραδιόφωνο και δυνατά αργότερα από το πικ –απ.
ΉΤΑΝ σαν κυριακάτικο καλοκαιρινό μεσημέρι της ταινίας «Το προξενιό της Άννας», όπου όλη η οικογένεια, κόρες, γαμπροί, νύφες, παιδιά, παππούδες, γιαγιάδες έκλειναν κάθε Κυριακή ραντεβού να συναντηθούν.
ΣΥΝΑΝΤΗΣΕΙΣ εναλλασσόμενες σε περιβάλλον. Δηλαδή τη μια Κυριακή στο σπίτι του ενός, την επομένη στου άλλου μέχρι να κλείσει ο κύκλος και πάλι από την αρχή, που απαθανατίζονταν με το χαρακτηριστικό κλικ της μηχανής και ποτήρια υψωμένα.
Η Κυριακή ήταν ίσως η μόνη ημέρα της εβδομάδας που βρισκόταν όλη η οικογένεια στο τραπέζι και εκπεφραζόταν με κάθε μεγαλοπρέπεια η ουσία της ημέρας.
ΉΤΑΝ το τεκμήριο της οικογενειακής συνοχής.
ΈΤΣΙ οι φωτό συμπλήρωναν τα άλμπουμ θυμίζοντας το παλιό αναγνωστικό τού Δημοτικού.
ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ σήμαινε να μη θέλεις να σηκωθείς από τη καρέκλα του Κυριακάτικου τραπεζιού παρά μόνο για να χορέψεις.
ΝΑ θέλεις να χορτάσεις όχι μόνο από το- με φροντίδα περισσή- φαγητό αλλά και από τα γέλια και την αγάπη των δικών σου ανθρώπων.
ΉΤΑΝ μια γνήσια στιγμή που δεν μπορούσε να αντικατασταθεί από κανένα ηλεκτρονικό μέσο επικοινωνίας.
ΕΙΝΑΙ αλήθεια ότι αρκετά χρόνια πριν, όποιες και όσες απαιτητικές δουλειές και αν είχαν τα μέλη μιας οικογένειας, όσο εξαντλητικά ωράρια και αν υπήρχαν, το τραπέζι της Κυριακής ήταν ιερό.
ΓΙΑΤΙ η ουσία ήταν η ιεροτελεστία, η προετοιμασία και όχι το μενού. Ήταν ένα είδος «Πνύκας».
ΌΛΟΙ μιλούσαν, γινόταν ο απολογισμός της εβδομάδας, το μοίρασμα των σκέψεων, οι χαρές, οι λύπες, η επίλυση προβλημάτων, οι έπαινοι για την πρόοδο των παιδιών που γινόντουσαν και αυτά συμμέτοχοι στην εξέλιξη της ζωής, ακόμη και έντονες ομιλίες περί τα πολιτικά.
ΌΛΑ γλύκαιναν στο τέλος μαζί με τη ζαλάδα του κρασιού και το σιροπιαστό γλυκό ταψιού ή τον χαλβά.
ΉΤΑΝ το τέλειωμα που θα επιβεβαίωνε ότι η επόμενη μέρα, «Βουρκωμένη Δευτέρα», όπως λέει και το τραγούδι είναι «η χειρότερη μέρα/»…
ΟΙ ρυθμοί της σύγχρονης πραγματικότητας άλλαξαν εκείνα τα δεδομένα χωρίς να τα εξαφανίσουν.
ΟΙ οικογένειες δεν τηρούν με θρησκευτική ευλάβεια τα κυριακάτικα τραπέζια ή δεν τα τηρούν καθόλου.
ΛΕΝΕ δεν προλαβαίνουν.
ΜΠΟΡΕΙ και τα παιδιά να προτιμούν να περάσουν «χαλαρά» με φίλους τις ώρες ξεκούρασης και για τις οικογενειακές μαζώξεις να έμειναν μόνο οι μέρες των Χριστουγέννων, του Πάσχα και το πολύ- πολύ και των γενεθλίων.
ΏΣΠΟΥ μπήκε στη ζωή μας ο κορωνοϊός.
ΕΚΕΙ εμφανίστηκε και πάλι η Αγία Ελληνική Οικογένεια. Η δεμένη με αξίες.
ΑΝ κάτι μας δίδαξε αυτή η πανδημία είναι πως ο θεσμός της οικογένειας, όπως και αν ο καθένας από εμάς τον μεταφράζει και τον αναλύει, με τα όποια βιώματά του, εσαεί θα αποτελεί το ισχυρότερο «οχυρό» του ανθρώπινου γένους.
ΦΥΣΙΚΑ δεν παραβλέπεται το γεγονός ότι τα νέα ζευγάρια, και τα παιδιά τους βρήκαν επιτέλους την ευκαιρία να αναπληρώσουν τον χαμένο χρόνο απολαμβάνοντας στιγμές τρυφεράδας.
ΑΣ σκεφτούμε -ακόμη και με την σταδιακή χαλάρωση των μέτρων- πόσο καιρό είχαν να βρεθούν όλοι συγκεντρωμένοι.
ΚΑΙ όμως παρέμειναν ενωμένοι.
ΟΙ παππούδες και οι γιαγιάδες μπήκαν αναγκαστικά «στο τρυπάκι» να αποκτήσουν λογαριασμούς στο διαδίκτυο και να εφοδιαστούν με ταμπλέτες και κατάλληλα κινητά τηλέφωνα.
ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗΚΑΝ από τα παιδιά τους, πώς να αντιμετωπίζουν τη νοσταλγία της παρουσίας παιδιών και εγγονιών μέσα από πολύωρες τηλεδιασκέψεις.
ΚΥΡΙΟΛΕΚΤΙΚΑ οι βιντεοκλήσεις… «λαμπάδιασαν»!
ΚΑΙ φυσικά δεν σταμάτησαν και εκείνοι με τη σειρά τους να μαγειρεύουν για όλους και τα ταπεράκια να… πηγαινοέρχονται.
ΓΙΑΤΙ τα παιδιά στην Ελλάδα, μεγαλώνουν ακόμα με τις γιαγιάδες και τους παππούδες.
ΜΗ ξεχνάμε ότι η ελληνική οικογένεια με την οικονομική κρίση δοκιμάστηκε πολύ σκληρά και αναμφισβήτητα υπήρξε ένας από τους πιο σπουδαίους θεσμούς που κράτησε γερά την πατρίδα μας στη σύγχρονη ιστορία της, παρότι εκτινάχτηκε στα ύψη το τεράστιο πρόβλημα της υπογεννητικότητας και του δημογραφικού.
Η ψυχολογία έπεσε, αλλά δεν επηρέασε τον θεσμό.
ΚΑΙ πάλι στις οικονομικές δυσκολίες τα μέλη συνασπίστηκαν και αντιμετώπισαν κάθε εμπόδιο με τον εξαιρετικής σπουδαιότητας και πάλι ρόλο των γιαγιάδων και παππούδων, που αν και υπέστησαν τραγικές περικοπές στις συντάξεις τους, δεν δίστασαν να βοηθήσουν και να ενισχύσουν όπως μπορούσαν παιδιά και εγγόνια.
ΆΛΛΩΣΤΕ ο διάσημος ψυχίατρος Ματθαίος Γιωσαφάτ σε άρθρο του με τίτλο «Μερικές σκέψεις για τη μοντέρνα οικογένεια και το μέλλον της», από το συλλογικό τόμο «Οικογένεια σε κρίση», σημειώνει μεταξύ άλλων:
«ΟΙ κοινωνικές συνθήκες της σύγχρονης εποχής ωθούν στη δημιουργία οικογένειας.
Ο καταναλωτισμός που ωθεί σε εργασία πολύωρη άνδρες και γυναίκες, η έλλειψη κοινωνικού ιστού και κοινωνικής ζωής με απότοκο το κλείσιμο και την εγωκεντρικότητα προκαλούν ένα αίσθημα ψυχικής ερημιάς.
ΤΟ μόνο μέρος όπου ο άνθρωπος νιώθει ασφαλής και σημαντικός είναι μέσα στην οικογένεια και τις σχέσεις που δημιουργεί εκεί.
Η παγκοσμιοποίηση και η κοινωνία της πληροφορικής μας έδωσαν και θα μας δώσουν πολλά, αλλά επέτειναν το αίσθημα μοναξιάς κι ασημαντότητας του κάθε ατόμου..
… Ο φόβος του θανάτου και ο φόβος του AIDS μας κάνουν να θέλουμε να έχουμε μια μόνιμη σχέση για να τους αντιμετωπίσουμε από κοινού – όπως όταν είμαστε παιδιά.
ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΙΚΑ πιστεύω ότι η οικογένεια θα συνεχίσει να υπάρχει για το προβλέψιμο μέλλον, παρά τις δυσκολίες και τη σύγχυση σήμερα..»
ΌΛΕΣ αυτές τις μέρες της καραντίνας λοιπόν και της αλλαγής τρόπου ζωής με αφορμή και την ημέρα της οικογένειας, σε παράφραση των στίχων του Νομπελίστα ποιητή μας από την συλλογή του «Μαρία Νεφέλη» να λέει: «Κάπου ανάμεσα Τρίτη και Τετάρτη πρέπει να παράπεσε η αληθινή σου μέρα» θα έλεγα ότι «κάπου ανάμεσα Σάββατο και Δευτέρα παράπεσε η περιούσια Κυριακή μας».
ΚΑΠΟΥ εκεί έχασε την αίγλη της, τη γιορταστική της αναπνοή, την ουσία της.
ΓΙΑΤΙ, σε εκείνα τα κυριακάτικα μεσημέρια καθρεπτιζόταν ο τρόπος ζωής μας που σήμερα καλούμαστε να τα χρησιμοποιήσουμε σαν ειρμό ανεξίτηλων αναμνήσεων και οικογενειακών στιγμών, των οποίων τώρα καταλαβαίνουμε την αξία.
ΌΤΑΝ είναι χαρούμενη η καρδιά, όταν υγιαίνει η οικογένεια, όταν τα παιδιά είναι κοντά, τότε ανάβουν και ακτινοβολούν και τα φωτιστικά της ψυχής.
H ανάγκη να έχει κανείς τούς δικούς του ανθρώπους ολόγυρά του ασφαλείς, καλοζωισμένους είναι και η μόνη σίγουρη πατρίδα του καθενός.
H οικογένειά του, που είναι ευθύνη όλων όσων την αποτελούν.
ΑΥΤΗ τη συνταγή θέλει να δώσει η Στήλη σήμερα.
ΕΙΝΑΙ τόσο απλή αλλά τόσο επιτακτική:
ΤΑ αυθεντικά πράγματα είναι ανυπολόγιστης αξίας.
ΣΤΟ οικογενειακό τραπέζι, τα έθιμά μας μνημονεύουν τις ρίζες μας.
ΕΙΝΑΙ σαν μια μικρή γιορτή, για να δείξουμε την αγάπη μας σε εκείνους που έχουμε δίπλα μας με γεύσεις και κόπο ετοιμασίας και υποδοχής που απαιτούν δεξιοτεχνία και μεράκι.
ΕΚΕΙ παίρνει τίτλους “‘Ακη Πετρετζίκη” η μαγείρισσα – οικοδέσποινα.
ΓΙΑΤΙ οικογενειακό τραπέζι είναι μια διαδικασία που μένει αναλλοίωτη στο χρόνο και τη θυμόμαστε με τρυφερότητα και ευγενικά αισθήματα .
ΌΠΟΙΕΣ κι αν είναι οι σχέσεις με τους γονείς μας, όσο κι αν εκτιμάμε τα αδέρφια μας, όσο κι αν βαριόμαστε να ακούμε τις ίδιες και τις ίδιες ιστορίες από τον παππού και τη γιαγιά, όσο κι αν θεωρούμε ότι κάποια ανίψια μας ακολουθούν μια πορεία που δεν εγκρίνουμε, όσο και αν δεν μας αρέσει που κάποια μέλη της οικογένειας έχουν δημιουργήσει Μονογονεϊκές ή Πολυγονεϊκές οικογένειες, η συνάντηση στο τραπέζι αποτελεί μία από τις ελάχιστες σταθερές που έχουμε στη ζωή μας.
ΘΑ είναι εικόνες κοινές, με σοφά τονισμένα σημεία στίξης στη συνήθεια, το έθιμο, την παράδοση και στο παιδί που κρύβουμε μέσα μας και δεν λέει να μεγαλώσει.
ΌΜΟΡΦΕΣ αναμνήσεις, όμορφες γεύσεις, όμορφες σχέσεις.
ΜΗ ξεχνάμε ότι για τα παιδιά είναι η καλύτερη κληρονομιά αυτές οι μικρές στιγμές που μπορεί να περνούν απαρατήρητες αλλά αποτελούν το απόθεμα για τρυφερές αναμνήσεις.
ΘΑ είναι εκείνη η ασφαλής κρυφή γωνίτσα μέσα στο μυαλό και την ψυχή τους όπου για όλη την υπόλοιπη ζωή τους θα επιστρέφουν, όταν θα έχουν ανάγκη να νιώσουν ζεστασιά και ασφάλεια.
