Αποτέλεσε έναν από τους πρώτους θεσμούς που προώθησαν την εκπαίδευση των γυναικών στην Ελλάδα
Εκείνο που εντυπωσιάζει στη Σύρο είναι ότι πέρα από γραφή, ανάγνωση, αριθμητική, πατριδογνωσία, οικιακή οικονομία, διδασκόντουσαν και πιάνο
Η συνεισφορά του όμως δεν περιορίστηκε μόνο στη μόρφωση αλλά επεκτάθηκε στην Κοινωνική και Επαγγελματική ενδυνάμωση των γυναικών
Κάποια πράγματα παραμένουν παντοτινά ζωντανά στις ψυχές και στην μνήμη των ανθρώπων γιατί αποτελούν διαχρονικές αξίες και πρότυπα ζωής και στο πλαίσιο αυτό εντάσσεται και ο εορτασμός της Παγκόσμιας Ημέρας της Ημέρας, την οποία το Λύκειο Ελληνίδων ανελλιπώς τιμά με υψηλού επιπέδου δράσεις.
Η φετινή εκδήλωση την οποία επιμελήθηκε η δημοσιογράφος Λίτσα Χαραλάμπους παράλληλα με τη συγγραφή των κειμένων, ήταν αφιερωμένη στο Κυριακό Σχολείο και απέσπασε το θερμό χειροκρότημα των παρισταμένων.
Πρόσφερε αξιοπρέπεια και αυτοσεβασμό
«Μέσα σ’ αυτό τον μήνα των λουλουδιών, των χρωμάτων και των αρωμάτων, την επανάσταση της φύσης και το πανηγύρι της χαράς, τότε που γεννιέται η ελπίδα και η δημιουργία, τότε απεφάσισαν οι άνθρωποι σ’ όλο τον κόσμο να γιορτάζουν τη μάννα, την πηγή της ελπίδας και της δημιουργίας. Γιατί η μάννα είναι αυτή που τρέφει την ανθρωπότητα. Κάθε άνθρωπος κουβαλάει μέσα του μια μάννα. Αυτήν που θα του μάθει να σκέπτεται και να ενεργεί με τον δικό του μοναδικό, εντελώς προσωπικό τρόπο. Και που η πατούσα του θ’ αφήσει ένα χνάρι πάνω στον δρόμο που πορεύεται η ανθρωπότητα» τόνισε στο χαιρετισμό της η πρόεδρος του Λυκείου, Χριστίνα Λιγοψυχάκη, υπογραμμίζοντας πως ο φετινός εορτασμός για το ΛΕΣ έχει ξεχωριστή σημασία, δεδομένου ότι είναι η επετειακή χρονιά των 110ων γενεθλίων του: «Με τον γενέθλιο εορτασμό του, το Λ.Ε.Σ. σας κάνει ένα δώρο: Θα σας γνωρίσει σήμερα μια δράση των πρώτων χρόνων της ιδρύσεώς του (άγνωστη αν όχι σε όλους, τουλάχιστον στους περισσότερους) με την οποία στάθηκε με μητρική στοργή και αγάπη στις αναλφάβητες κοπέλες των σπιτιών και στις εργάτριες των εργοστασίων. Το «Κυριακόν Σχολείον» (εκ της κατά Κυριακήν λειτουργίας του) που ίδρυσε η Καλλιρρόη Παρρέν για να προσφέρει σ’ αυτές τις γυναίκες την αξιοπρέπεια και τον αυτοσεβασμό που φέρνει η μόρφωση που λειτούργησε και στο Λ.Ε.Σύρου από το 1915 έως το 1939» πρόσθεσε.
Ως έννοια και ως φιλοσοφία υπάρχει και σήμερα
Η κεντρική ομιλήτρια Μαρία Πετρέα, φιλόλογος – δημοσιογράφος και ειδική γραμματεύς στο Δ/κό Συμβούλιο του Κεντρικού Λυκείου των Αθηνών, μετά από μια συνοπτική αναφορά στην πορεία του ΛΕΣ, αλλά και στο συμβολισμό της μέρας, εστίασε την ομιλία της στην ίδρυση και λειτουργία του Κυριακού Σχολείου: «Η Καλλιρόη Σιγανού Παρρέν, ως μητέρα όλων μας, των κοριτσιών και των γυναικών δημιουργεί ένα θεσμό για την καλυτέρευση των θυγατέρων που η ζωή τους στέρησε χρήματα και προνόμια, και ιδρύει το Κυριακό Σχολείο του Λυκείου ελληνίδων. Αυτό αποτέλεσε έναν από τους πρώτους θεσμούς που προώθησαν την εκπαίδευση των γυναικών στην Ελλάδα, λειτουργώντας ως γέφυρα μεταξύ της παράδοσης και της εξέλιξης. Η συνεισφορά του όμως δεν περιορίστηκε μόνο στη μόρφωση αλλά επεκτάθηκε στην Κοινωνική και Επαγγελματική ενδυνάμωση των γυναικών, επηρεάζοντας τη θέση τους στην Ελληνική κοινωνία. Η ιστορική του σημασία καταδεικνύει τη σημασία της εκπαίδευσης ως μέσον προώθησης και ενίσχυσης της κοινωνικής συνοχής. Λειτουργούσε τις Κυριακές, ημέρα αργίας, επιτρέποντας στις εργαζόμενες γυναίκες να παρακολουθούν μαθήματα χωρίς ν επηρεάζεται η επαγγελματική τους ζωή. Απευθυνόταν σε νεαρές γυναίκες και κορίτσια, κυρίως από τα λαϊκά στρώματα, καθώς η Καλλιρόη είχε αντιληφθεί πως η βελτίωση της θέσης της γυναίκας στην κοινωνία, δεν θα επιτευχθεί μέσα μόνο από τις μορφωμένες γυναίκες της αριστοκρατίας και της αστικής τάξης, αλλά με όλες τις γυναίκες, προερχόμενες από κάθε κοινωνικό στρώμα, αρκεί να μορφωθούν και να εκπαιδευτούν διότι η μόρφωση είναι δύναμη. Το Κυριακό Σχολείο της Σύρου το οποίο ξεκίνησε τη λειτουργία του το 1915, δημιουργήθηκε για να καλύψει ένα κενό της εκπαίδευσης για παιδιά και νέους που εργάζονταν και δεν μπορούσαν να φοιτήσουν σε κανονικό σχολείο» είπε μεταξύ άλλων καταλήγοντας πως το συγκεκριμένο σχολείο ως έννοια και ως φιλοσοφία υπάρχει και σήμερα: «Έχουμε τα Νυχτερινά Σχολεί, στα οποία λόγω καταστάσεων, οικονομικών κυρίως, οι νέοι πρέπει να εργάζονται για την επιβίωσή της και συνάμα να μορφωθούν και παράλληλα υπάρχει η Επαγγελματική Κατάρτιση η οποία όπως το Κυριακό Σχολείο μάθαινε στις νεαρές κοπέλες τέχνη, το αυτό πράττει και αυτή με τους σπουδαστές της» κατέληξε.
Από την άνοδο στην πτώση
Κατά τη διάρκεια της αναπαράστασης του Κυριακού Σχολείου, υπήρχε ανάγνωση κειμένων σχετικών με τη λειτουργία του, από τις κκ Χριστίνα Λιγοψυχάκη, Φλώρα Μπαρμπέτα και Λίτσα Χαραλάμπους, τα οποία είχε επιμεληθεί η τελευταία: «Όσον αφορά το Κυριακόν Σχολείον στην Ερμούπολη, από το βιβλίο του αείμνηστου Αντώνη Μαρκουλή πρώην -επί σειρά ετών- πρόεδρου του δημοτικού συμβουλίου Ερμούπολης με τίτλο «Εκατό παρά πέντε χρόνια Λύκειον Των Ελληνίδων Σύρου» διαβάζουμε» είπε η κ. Χαραλάμπους: «Στις 25 Ιουνίου του 1916 τελείωσαν τα μαθήματα του Κυριακού Σχολείου τα οποία παρακολούθησαν 90 μαθήτριες- εργάτριες στις οποίες δόθηκαν χρήσιμα δώρα (υφάσματα) ενώ σημειώνεται για το 1917 ότι στις μαθήτριες του Κυριακού Σχολείου δίδονται δελτία φαγητού δωρεάν» είπε η κ Χαραλάμπους κάνοντας γνωστό πως έως το 1937 η πορεία του σχολείου ήταν σταθερή: «1931: «Στις 25 Ιουνίου το «Θάρρος» γράφει: «Την προσεχή Κυριακή περί ώραν 10.πμ εν τη αιθούση του Λυκείου Των Ελληνίδων δίδονται οι εξετάσεις του Κυριακού σχολείου . Είσοδος Ελευθέρα»
1933- 1934 – 1935: Συνεχίζονται μαθήματα πιάνου και του Κυριακού σχολείου με αρκετές μαθήτριες .
Τον Ιούνιο γίνονται οι εξετάσεις πιάνου όπου παρευρέθησαν πολλοί επίσημοι και πλήθος κόσμου. Στις μαθήτριες εδόθησαν γλυκά αλλά και χρήσιμα δώρα
1936 : «Στις 28 Ιούνιου έγινε η σχολική εορτή κατά την οποία παίχτηκε και η κωμωδία «Πρωτομαγιά . Ακολούθησαν τραγούδια, χοροί, και απαγγελίες . Αι μαθήτριαι έλαβαν χρήσιμα δώρα. Υφάσματα, προσόψια, και κάλτσες που είχαν δωρίσει οι εργοστασιάρχες Λαδόπουλος. Γεωργόπουλος και Ζησιμάτος. Το δε Λύκειον μοίρασε γλυκίσματα».
Το 1937 διαφαίνονται τα πρώτα σύννεφα της λειτουργίας του Κυριακού Σχολείου. Σημειώνεται ότι λειτούργησε κατά αρχάς με 60 άπορες μαθήτριες . «Διδάχτηκαν από τη Δίδα Λαζάρογλου και την μετά τόσης αυταπαρνήσεως εργασθείσα αλησμόνητον Μαρίαν Ναυπλιώτου η οποία προώρως και αιφνιδίως πέθανε.
«Τα μαθήματα διεκόπησαν διότι απαγορεύτηκε να φοιτούν σε αυτό κορίτσια κάτω των 14 ετών και δεν προσήλθαν μεγαλύτερα»
1938 Λόγω των προβλημάτων του Κυριακού αποφασίζεται να γίνει εγκύκλιος και να σταλεί στα εργοστάσια και να τοιχοκολληθεί. Την εγκύκλιο αυτή δίδουν οι κυρίες Σιδερή, Δενδρινού και Ζησιμάτου. Το σχολείον θα αρχίσει τα μαθήματα 1 Δεκέμβριου.
«Αποφασίζεται να διερευνηθεί η δυνατότητα να ιδρυθεί και στη Σύρο «Λέσχη του εργαζομένου κοριτσιού» αναλαμβάνοντας το Λύκειον την πρωτοβουλία ιδρύσεώς της».
Υπογράμμισε τέλος πως η προσφορά του συγκεκριμένου σχολείου στην κοινωνία της Σύρου σε εποχές τραγικά δύσκολες για τις γυναίκες που δούλευαν στα εργοστάσια και στα εύπορα σπίτια ως υπηρέτριες ήταν καταλυτική: «Εκείνο που εντυπωσιάζει στη Σύρο είναι ότι πέρα από γραφή, ανάγνωση, αριθμητική, πατριδογνωσία, οικιακή οικονομία, διδασκόντουσαν και πιάνο . Γεγονός που καταδεικνύει την μεγάλη ανάπτυξη της Ερμούπολης. Το Κυριακό σχολείο λειτούργησε στη Ελλάδα μέχρι το 1952» πρόσθεσε.
Η όλη εκδήλωση ολοκληρώθηκε με τραγούδια εποχής από τους μουσικούς Νίκο Ρούσσο και Ρένα Βέργου, ενίοτε πλαισιωμένους από τη χορωδία. Των Γονέων και Φίλων της Ορχήστρας των Κυκλάδων. Αξίζει τέλος να αναφερθεί ότι στην είσοδο του θεάτρου λειτουργούσε έκθεση με έργα των μαθητών του τμήματος ζωγραφικής, με θέμα τη μητέρα, τα οποία δημιούργησαν, υπό την καθοδήγηση του δασκάλου τους Παναγιώτη. Καλούδη, καθώς και ότι κατά την διάρκεια των χαιρετισμών προβαλλόταν σε γιγαντοοθόνη φωτογραφίες από την σπουδαία διαδρομή τους ΛΕΣ στο διάβα των 110 χρόνων της λειτουργίας του.
