Πλήθος θεμάτων συζητήθηκαν στην τελευταία συνεδρίαση της ΠΕΔ Νοτίου Αιγαίου, μεταξύ των οποίων ξεχωρίσαμε τη συζήτηση για τις καταστροφές που άφησαν πίσω τους οι επίμονοι δυνατοί νοτιάδες του Φεβρουαρίου, την ενημέρωση για το ψήφισμα της ΠΕΔ για τους μειωμένους φορολογικούς συντελεστές ΦΠΑ, που έφτασε μέχρι την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και το ζήτημα του καθαρισμού των παραλιών, που άνοιξε σε επίπεδο ΠΕΔ με πρωτοβουλία του Δημάρχου Νάξου και Μικρών Κυκλάδων, Δημήτρη Λιανού προκαλώντας την παρέμβαση του Δημάρχου Σύρου-Ερμούπολης, Αλέξη Αθανασίου και του επικεφαλής της Λαϊκής Συσπείρωσης Σύρου-Ερμούπολης, Νικόλα Καΐλη.
Σχετικά με το ζήτημα των καταστροφών τοποθετήθηκε ο Δήμαρχος Τήνου, Παναγιώτης Κροντηράς, ο οποίος παρουσίασε συνοπτικά την κατάσταση που έχει διαμορφωθεί στο νησί του αναφέροντας μεταξύ άλλων: «Σε όλο το νότιο τμήμα σε βασικές υποδομές έχουν δημιουργηθεί προβλήματα. Έχουμε κηρυχθεί σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης, κάναμε ένα αίτημα προς την Περιφέρεια, το οποίο έγινε αποδεκτό σε πρώτη φάση και εντάχθηκε ένα ποσό στον Προϋπολογισμό της Περιφέρειας, στο Τεχνικό Πρόγραμμα». Επίσης, τόνισε ότι έχει γίνει αίτημα για χρηματοδοτήσεις για τα έργα αποκατάστασης και υπογράμμισε ότι θα πρέπει να κινηθούν γρήγορα οι διαδικασίες.
Αντίστοιχη εικόνα παρουσιάστηκε και από το Δήμαρχο Νάξου και Μικρών Κυκλάδων, κ. Λιανό. Σύμφωνα με το Δήμαρχο η Νάξος επλήγη σε έξι σημεία, εκ των οποίων ξεχώρισε τις ζημιές που προκλήθησαν στον Άγιο Προκόπη, όπου έχει κλείσει ο δρόμος.
Αντίστοιχα σημαντικότατες ζημιές υπέστη και η Άνδρος για την οποία ο Δήμαρχος Άνδρου, Θοδόσης Σουσούδης, μεταξύ άλλων ανέφερε: «Είχαμε και εμείς πάρα πολλά και έντονα προβλήματα από τους νοτιάδες και ουσιαστικά ένας παραλιακός δρόμος μετατράπηκε σε λιμενικό κρηπίδωμα. Η θάλασσα είχε πάρει δέκα μέτρα παραλία και ανέβηκε ένα μέτρο πάνω στο τοιχίο με αποτέλεσμα να το υποσκάψει και ο δρόμος να καταρρεύσει στα τρία πέμπτα περίπου». Την ανάγκη επιτάχυνσης των διαδικασιών υπογράμμισε ο πρόεδρος της ΠΕΔ Νοτίου Αιγαίου και Δήμαρχος Ρόδου κ. Κολιάδης.
«Νίπτει τας χείρας» της η Ευρωπαϊκή Επιτροπή για το θέμα του ΦΠΑ
Στάση Πόντιου Πιλάτου για το θέμα του μειωμένου ΦΠΑ στα νησιά τηρεί η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πετώντας ουσιαστικά το μπαλάκι στο κράτος. Θυμίζουμε ότι η κυβέρνηση ανήγγειλε την επαναφορά των μειωμένων συντελεστών σε νησιά της παραμεθορίου και κάτω των 2000 κατοίκων κάτι που πυροδότησε την αντίδραση των υπόλοιπων νησιωτικών δήμων που αιτήθηκαν την επαναφορά σε όλα τα νησιά του Νοτίου Αιγαίου. Στην απάντηση που εστάλη από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή μεταξύ άλλων αναφέρεται: «Σύμφωνα με το άρθ. 104 παρ. 2 της οδηγίας ΦΠΑ 2026 η Ελλάδα δύναται να εφαρμόζει συντελεστές ΦΠΑ εώς και 30% χαμηλότερους από αυτούς που εφαρμόζονται στην ηπειρωτική Ελλάδα στις ακόλουθες περιοχές: Στους νομούς Λέσβου, Χίου και Σάμου, στα Δωδεκάνησα και στις Κυκλάδες καθώς και τα νησιά Θάσο, βόρειες Σποράδες, Σαμοθράκη και Σκύρο». Ωστόσο, σημειώνουν ότι το ελληνικό κράτος διατηρεί την ευχέρεια για το πώς θα ασκήσει την παραπάνω επιλογή, καθώς και ότι μπορεί να την ασκήσει τμηματικά: «Ειδικότερα κατά την άσκηση αυτής της επιλογής η Ελλάδα δεν υποχρεούται να εφαρμόσει χαμηλότερους συντελεστές ΦΠΑ σε όλα τα εδάφη που αναφέρονται στο άρθ. 104 παρ. 2. Καθώς τίθεται ζήτημα εθνικής πολιτικής η Επιτροπή δεν θα σχολιάσει τα μέτρα που αναφέρονται στο ψήφισμα και έχουν ληφθεί από την ελληνική κυβέρνηση, ωστόσο, πολίτες ή επιχειρήσεις που θεωρούν ότι η Ελλάδα δεν εφαρμόζει ορθά τους κανόνες της ΕΕ για το ΦΠΑ μπορούν, αφού εξαντλήσουν τα διαθέσιμα εθνικά μέσα έννομης προστασίας , να υποβάλλουν καταγγελία στην Επιτροπή». Σχολιάζοντας τα παραπάνω ο νομικός σύμβουλος της ΠΕΔ, Μιχάλης Παπαγεωργίου, υπογράμμισε την σιωπή του ελληνικού κράτους και τόνισε ότι οι διεκδικήσεις των νησιών επί του μειωμένου ΦΠΑ παραμένουν.
«Καυτή πατάτα» ο καθαρισμός των παραλιών
Πρόταση τροποποίησης του άρθρου 13 παρ. 4 του Ν. 3937/2011 (ΦΕΚ Α’/60/31.3.2011), περί Διαβαθμισμένης Χρήσης Μηχανοκίνητων Μέσων για τον καθαρισμό αιγιαλών έφερε ο Δήμαρχος Νάξου προκαλώντας μία έντονη συζήτηση μεταξύ των μελών της ΠΕΔ Νοτίου Αιγαίου και την παρέμβαση του Δημάρχου Σύρου-Ερμούπολης, Αλέξη Αθανασίου, καθώς θυμίζουμε ότι και τα δύο προηγούμενα καλοκαίρια το εν λόγω ζήτημα αποτέλεσε «μήλον της έριδος» μεταξύ δημοτικής αρχής, ελάσσονος μειοψηφίας και του Παρατηρητηρίου Ποιότητας Περιβάλλοντος Σύρου.
Ο κ. Λιανός εισαγωγικά ανέφερε, μεταξύ άλλων: «Στείλαμε στην Αποκεντρωμένη για να ξεκινήσουμε τον καθαρισμό των παραλιών και είπε η Αποκεντρωμένη, κύριοι θα πρέπει να πάρετε έγκριση από την Κτηματική Υπηρεσία. Το αίτημα αφορούσε πλην τις απάτητες όλες τις παραλίες της Νάξου. Η Κτηματική Υπηρεσία γνωμοδοτεί θετικά για να καθαρίσουμε τις ακτές αλλά όταν εστάλη κοινοποίηση από την Κτηματική στον ΟΦΥΠΕΚΑ, ο ΟΦΥΠΕΚΑ γνωμοδότησε για τις εντός Natura περιοχές, εμείς έχουμε πάνω από 150 στρέμματα περιοχές στη ζώνη Natura».
Ο κ. Λιανός τόνισε ότι με το νόμο 3937/2011 και στον αιγιαλό εκτός ζώνης Natura δεν επιτρέπεται να μπαίνουν μεγάλα μηχανοκίνητα εργαλεία. Παράλληλα, επεσήμανε τον οδηγό που έχει δημιουργήσει ο ΟΦΥΠΕΚΑ με προτεινόμενες πρακτικές καθαρισμού για τον αιγιαλό.
Συνεχίζοντας εξέφρασε την παρακάτω εκτίμηση: «Εγώ εκτιμώ ότι ο ΟΦΥΠΕΚΑ δεν έχει αρμοδιότητα να γνωμοδοτεί για τα εκτός προστατευόμενης περιοχής Natura» και σημείωσε: «Πρέπει να γίνει μία νομοθετική ρύθμιση ή να γίνει μία παρέμβαση γιατί ο 3937/2011 δεν προβλέπει τη χρήση μεγάλων οχημάτων[…].Λέω ότι οπωσδήποτε πρέπει να εξασφαλίσουμε να μην απαιτείται σύμφωνη γνώμη από τον ΟΦΥΠΕΚΑ». Τέλος, τόνισε ότι θα πρέπει να ενισχυθεί η χρηματοδότηση για τον καθαρισμό των παραλιών ειδικά εφόσον γίνεται χειρωνακτικά καθώς ανεβαίνει πάρα πολύ το κόστος.
Υπερθεματίζοντας στα όσα ανέφερε ο Δήμαρχος Νάξου και Μικρών Κυκλάδων πήρε το λόγο ο Δήμαρχος Σύρου-Ερμούπολης, ο οποίος έφερε ως παράδειγμα το περσινό καλοκαίρι στη Σύρο και το διάλογο για το συγκεκριμένο ζήτημα: «Εμείς έχουμε το Παρατήρητήριο Περιβάλλοντος Σύρου-Ερμούπολης, που έρχονται κάποιοι άνθρωποι και λένε δεν μπορεί να μπει κανένας μέσα στον αιγιαλό, χρησιμοποιούν τον ΟΦΥΠΕΚΑ, η ΚΥΑ λέει άλλα πράγματα, όπως είπε και ο Δημήτρης, ο νόμος λέει άλλα πράγματα και ξαφνικά βρισκόμαστε εμείς οι χρήσιμοι ηλίθιοι να μην μπορούμε να καθαρίσουμε τις παραλίες, να μας λένε να καθαριστούν χειρωνακτικά – μα για δείτε ο Λιανός τι στρέμματα παραλιών έχει».
Μάλιστα ο κ. Αθανασίου πρότείνε αν τα πράγματα παραμείνουν έτσι να αναλάβει η ίδια η Κτηματική τον καθαρισμό: «Επειδή μας έχουν πάρει όλες τις παραλίες από τα χέρια μας με το τελευταίο νόμο, άλλωστε εμείς δεν βγάζουμε παραχωρήσεις όπως ξέρετε, να μην καθαρίζουμε καν τις παραλίες, να μην είναι αρμοδιότητα του Δήμου. Να έρθουν αυτοί να καθαρίσουν από την Κτηματική Υπηρεσία του Δημοσίου που συνήθως είναι ανευθυνοϋπεύθυνοι και να τελειώσει η ιστορία. Γιατί εμάς τους δημάρχους βρίζουν όταν οι παραλίες δεν είναι καθαρισμένες».
Σε διαφορετικό μήκος κύματος στην τοποθέτησή του κινήθηκε ο επικεφαλής της Λαϊκής Συσπείρωσης Σύρου-Ερμούπολης, Νικόλας Καΐλης, αναφέροντας: «Πρώτα από όλα να ξεκαθαρίσουμε τι θέλουμε να καθαρίσουμε. Καταλαβαίνω απόλυτα το να θέλουμε να καθαρίσουμε μία παραλία από τα σκουπίδια, όμως, εδώ ουσιαστικά αυτό που γίνεται ως πρακτική δεν είναι ο καθαρισμός μίας παραλίας από τα σκουπίδια, είναι ο «καθαρισμός» της παραλίας από τις πέτρες από τα φύκια, από οργανικά υλικά που σχετίζονται με το περιβάλλον και το οικοσύστημα της παραλίας». Συνεχίζοντας τόνισε ότι αφενός ο επίμαχος νόμος, όχι απλά δεν προβλέπει, αλλά απαγορεύει την είσοδο βαρέων οχημάτων προβλέποντας μία σειρά εξαιρέσεων για φυσικές καταστροφές, εθνική ασφάλεια και απομάκρυνση νεκρών ζώων και αφετέρου επεσήμανε την ΚΥΑ του 2017, η οποία απαγορεύει παρεμβάσεις που αλλοιώνουν τη φυσική μορφολογία και τα ποιοτικά στοιχεία χώρων του αιγιαλού και έκλεισε σημειώνοντας: «Εσείς αν είχατε ένα χωράφι δεν θα θέλατε να κυκλοφορούν συνέχεια μέσα σε αυτό βαριά φορτηγά γιατί στο τέλος το χωράφι σας θα γινόταν άσφαλτος». Παρά ταύτα, θετικά στάθηκε στην ανάγκη για ενίσχυση της χρηματοδότησης, καθώς και στη θέση του Δημάρχου Σύρου-Ερμούπολης για να φύγει η αρμοδιότητα αυτή από τους δήμους λέγοντας μεταξύ άλλων: «Αν μιλάμε για περιβαλλοντικό ζήτημα γιατί να είναι υπεύθυνος ο Δήμος; Δεν είναι πεζοδρόμιο».
Τέλος, παίρνοντας το λόγο ο νομικός σύμβουλος κ. Παπαγεωργίου επιβεβαίωσε ότι εδώ πρόκειται για μία οριζόντια απαγόρευση και υπογράμμισε την ανάγκη για σοβαρή διαβούλευση. Ωστόσο, επεσήμανε ότι ο αιγιαλός καθορίζεται με ΦΕΚ και μπορεί να διακριθεί από την παραλία. Κάτι που σημαίνει ότι όπου δεν υπάρχει ΦΕΚ οι δήμοι δεν δεσμεύονται από τις προβλέψεις που αφορούν τον αιγιαλό.
