ΜΑΙΟΣ , Άνοιξη με ζέστη θέρους και μέρες γεμάτες φως και θάλασσα .. .. Άργησε ναρθει το Πάσχα αλλά νωρίς φέτος αναζητήσαμε στην αγκαλιά της θάλασσας το λίκνισμα του νερού και τη σιωπή του βυθού της.. Ένας τόπος που δροσερεύει την απόγνωση της καθημερινότητας.. Θάλασσα του Αιγαίου …των Κυκλάδων.. της αγαπημένης Ερμούπολης, που δεν είναι μόνο μια Κιβωτός με πολύτιμους δροσερούς θησαυρούς, αλλά και ένα πέρασμα, ένα σύνορο κι ένα γλωσσικό όριο που μας καλεί να το διασχίσουμε…
ΤΟ Πάσχα συμβαίνουν οι αναπάντεχες μεταμορφώσεις. Τότε είναι που κατάπληκτοι και μαγεμένοι παρακολουθούμε τις διακυμάνσεις της μυθολογημένης πατρίδας μέσω αναπαράστασης των παθών, μέσω ταινιών, μουσικής, ηθογραφίας, ποίησης.
ΤΟΤΕ είναι που ξεπροβάλλει η συνείδηση σαν σαρκωμένο βίωμα, σαν πεπαλαιωμένη ρίζα, σαν μια ουλή . Όσο την κοιτάς, τόσο διαγράφεται η αυλή με τα περιστέρια και τις κότες, την κορομηλιά και την ευωδιά των κρίνων.
ΤΟΤΕ σχηματίζεται θαμπά το δωμάτιο με τα ασπρόμαυρα πλακάκια και τους τοίχους της ώχρας, ή το σανιδένιο υπνοδωμάτιο με τα μεγάλα παράθυρα και την οροφή ως τον ουρανό ..
ΤΟΤΕ λες : Αυτή είναι η ζωή!
ΠΟΥ σε γυρίζει πίσω σε αναστατωμένες στιγμές, σε φιγούρες όλο χαμόγελα και ευχές, κι εκείνο τον ήχο της καμπάνας του Αγίου Δημητρίου να υποδέχεται τα πλοία.
ΠΩΣ αναδύονται όλα αυτά κάθε Πάσχα σε επαναληπτικά οπτικά πεδία!
ΌΣΟ ενηλικιώνεται κανείς τόσο ακούει την παιδική ηλικία για να καταλήξει ότι πατρίδα είναι εκεί που στρέφεται η καρδιά.
ΌΣΟ κι αν απλώνεται σε άλλη γης σε άλλα μέρη, πάντα το κέντρο βάρους θα αντλείται από εκεί.
ΜΑΖΙ με τον εορτασμό του Πάσχα χαλάρωσαν και τα γεγονότα.
ΈΔΩΣΑ προτεραιότητα σε ότι ερωτεύτηκα ως παιδί πατώντας σε χνάρια αγαπημένα.
ΣΕ αυλές και σε μπαλκόνια, σε χωριά από βράχους τιτάνων και μαργαρίτες ανάκατες με στάχια.
ΚΑΙ ανακάλυψα πόσο πολύ μου έλειπε το αγνάντεμα…
Η εκκλησία με τους εξαιρετικούς ύμνους των ημερών μού χάρισε την συνύπαρξη ιερού και εγκόσμιου, ύλης και υπέρβασης, δραστηριότητας και χαλάρωσης.
ΜΕΣΑ στη βουή των τουριστών που ανεβοκατέβαιναν τα κουραστικά σκαλιά από την πλατεία Μιαούλη στην Ανάσταση με θόρυβο και αναστεναγμούς κάνοντάς με να νιώσω αυτό που ο Xάιντεγκερ, εννοεί τουρισμό: «ερημία μιας ατελείωτης ταξιδιωτικής δραστηριότητας»…
ΤΟΤΕ ανακαλείται το παρελθόν. Όταν ο χρόνος ξαναγίνεται κυκλωτικός, και μέσα στη γιορτινή ατμόσφαιρα ξεπροβάλλει σαν ηθογραφία, μια γοητεία επί πολλής, που χαράζει το νου..
ΓΙΑΤΙ μπορεί τα χρόνια να πέρασαν, να άλλαξα πατρίδες, να άλλαξα ανθρώπους και φιλίες, να άλλαξα ακόμη – υπό κάποια έννοια- και συγγενείς, αλλά η ψυχή μου παραμένει στο πρώτο δημοτικό σχολείο της Ερμούπολης που βρίσκεται κοντά στο σπίτι μου.
ΤΟ «Ρολόι», που μόλις άκουγα το κουδούνι να χτυπά, έτρεχα να προλάβω την πρωινή προσευχή, πριν τα μαθήματα.
ΕΙΝΑΙ αυτά τα σκαλιά, που όταν έβρεχε γινόταν χείμαρρος έτοιμος να με καταπιεί και, μουσκεμένη μέχρι τα γόνατα, έφτανα στην νεοκλασική πλατεία που περίμεναν οι συμμαθήτριες ακόμη και με ομπρέλα για μια βόλτα.
ΚΑΙ ΟΣΟ απλωνόμουν σε επαγγέλματα και ασχολίες και έγνοιες, τόσο αυτά παράμεναν χαραγμένα στη καρδιά.
ΚΑΙ ζωγράφιζαν στους τοίχους της ζωής με φόντο το απλωμένο γιασεμί, το ανθισμένο μπαλκόνι της όμορφης Αδαμαντινής με τα πολύχρωμα τριαντάφυλλα να κρέμονται και τη μεθυστική μυρωδιά της γαζίας.
ΕΚΕΙ το διάλειμμα. Εκεί το ξαπόσταμα. Εκεί η ελπίδα. Στο Πάσχα των παιδικών χρόνων όπου μαζεύαμε τα ροδοπέταλα σε μικρά ψάθινα πανέρια για να στολίσουν οι μεγαλύτερες τον Επιτάφιο… Η Θεοδώρα , η Ευφροσύνη, η Ιφιγένεια, η Καλλιόπη, η Ευτυχία..
ΜΟΣΧΟΒΟΛΟΥΣΕ το σπίτι, από το ζυμάρι στα χέρια της μάνας φτιάχνοντας -κι εμείς τα παιδιά μαζί της- τα πασχαλιάτικα κουλούρια, το ξίδι ανακατεμένο με το χρώμα βάφοντας τα κόκκινα αβγά, που μετά εμείς τα αλείφαμε με λάδι… Κι όταν ο Δημήτρης τολμούσε πριν την Ανάσταση να γευτεί το κουλούρι, γινόταν ο χαμός …..
Ο ΑΣΒΕΣΤΗΣ πάνω στις αυλές, στους τοίχους και τα μεγάλα (έτσι φάνταζαν στα παιδικά μου μάτια ) ατέλειωτα σκαλιά …
ΌΛΑ οι νοικοκυρές τα έκαναν «καθρέφτη» καθορίζοντας η κάθε μια πόσα σκαλοπάτια θα ασβεστώσει έτσι ώστε τα μάτια να θαμπώνουν από το απέραντο πάνλευκο…
ΚΑΙ το σπίτι, που έπρεπε να βάλει τα καλά του… Όλα έπρεπε να καθαριστούν. Και προπάντων η εκκλησία της Μεταμόρφωσης. Παρατηρούσα τις γυναίκες τα πρωινά, αλλιώτικες, πώς την ετοίμαζαν, πώς την έκαναν σιγά- σιγά ν’ αστράφτει, πώς γυάλιζαν τα μπρούντζινά της.
ΚΑΙ Η ΣΚΕΨΗ μου γυρίζει στο μικρό κορίτσι, που κλείνοντας τα σχολεία έβαζε τη σύνοψη στην τσέπη και πήγαινε στο μοναστήρι της Αγίας Βαρβάρας να ψάλλει με τις συμμαθήτριές της και τις καλλίφωνες καλόγριες …
ΜΙΚΡΕΣ τελετές, μέσα στην έκσταση του Θείου Πάθους, όπου είχα την αίσθηση του δράματος ταυτόχρονα με ένα συναίσθημα αγαλλίασης από την προσδοκία μιας υπέροχης γιορτής.
ΌΛΑ ήταν λυπημένα κι όλα ακτινοβολούσαν, ελπίζοντας να ανοίξουν οι ουρανοί… Γιατί πίστευα ότι ο Χριστός είχε αναστηθεί εκ νεκρών και περίμενα να αναστηθεί ξανά.
«ΤΡΕΙΣ Επιτάφιους πρέπει να προσκυνήσεις» έλεγε η γιαγιά και τα μικρά παιδιά μπορούν να περάσουν από κάτω, να ’χουν καλό όλη τη χρονιά.
ΕΙΚΟΝΕΣ που, ευτυχώς, σώζονται ακόμη … Και την ώρα της περιφοράς του Επιταφίου, ξαναβρίσκουμε με ανακούφιση τη θρησκευτική μας ταυτότητα.. ξαναβρίσκουμε τις ρίζες μας μέσα στην ανοιξιάτικη φύση που έχει βάλει τα γιορτινά της… Και οι πρόσκοποι σοβαροί, με τα κοντάρια να παραστέκουν, φρουροί της παράδοσης.
ΤΗ ζεστή φωλιά της παιδικής μου ηλικίας, όπου ζούσα ασφαλής κι ανυποψίαστη, δεν την είχε επισκεφθεί ακόμη ο θάνατος…
ΥΠΟΘΕΤΩ πως κάπως έτσι θα ήταν και η αρχαία τραγωδία.
ΣΥΝΕΒΑΙΝΑΝ και εκεί πράγματα συνταρακτικά και ο λαός τα παρακολουθούσε με σεβασμό, αγράμματος και εκείνος περισσότερο από τον σημερινό.
ΜΗΠΩΣ υπάρχει μια ίσια γραμμή που διεισδύει στους αιώνες και διατηρεί μιας άλλης τάξεως ορμέμφυτη επικοινωνία με το Μυστήριο, με τα Πάθη και την Κάθαρση;
ΟΠΩΣ τα αποδημητικά πουλιά βρίσκουν με σιγουριά τον δρόμο, πετώντας σε πολύ μεγάλες αποστάσεις και βρίσκουν πάντα την παλιά τους φωλιά. Και με άγνωστο τρόπο η επιδεξιότητα αυτή περνάει από γενιά σε γενιά.
ΈΤΣΙ πιστεύω οι νησιώτες, όπου και αν ζουν, βρίσκουν το δρόμο που τους κατευθύνει στο Μυστήριο.
ΆΛΛΩΣΤΕ, υπενθυμίζω, ότι οι πιο ευτυχισμένες στιγμές της ζωής μας, τις οποίες θεωρούμε πολύτιμες (η ημέρα της αποφοίτησης μας, ο πρώτος μας έρωτας, η στιγμή που διαπιστώσαμε την πραγματική αξία της φιλίας) ποτέ δεν είχαν σχέση με οικονομικές απολαβές και μονόπλευρους στόχους.
ΟΙ στιγμές αυτές ήταν άρρηκτα συνδεδεμένες με υψηλά συναισθήματα, όπως έντονη συγκίνηση και ουσιαστική, ανιδιοτελή αγάπη και ζεστασιά στα βλέμματα.
ΑΣ συνειδητοποιήσουμε, λοιπόν, την αξία των πραγμάτων, ας ξεχωρίσουμε το γνήσιο από το κάλπικο, ας δώσουμε περισσότερη αξία στα έργα από ό,τι στα μεγάλα λόγια, ας έρθουμε όλοι πιο κοντά από απόσταση και ας αναπτύξουμε αλληλεγγύη για να ξεχωρίσει το ουσιώδες.
ΠΑΡΗΛΘΑΝ τα χρόνια, ήρθαν άλλες εποχές και πολλοί απωλέσαμε την πίστη μας.
ΜΟΝΟ ιστορικά σκεφτόμαστε την ανάγκη που έδειξε το δρόμο στους ανθρώπους να πλάσουν την καταλυτική εισβολή του Θεού στην Ιστορία με την απόκτηση υλικής υπόστασης του Θείου Λόγου.
ΚΑΚΑ τα ψέματα. Με τα χρόνια γινόμαστε κομμάτι της γιορτής και εκείνη μεγάλο μέρος των στιγμών της ζωής μας.
ΓΙΑΤΙ η μάζωξη με όλους ή σχεδόν όλους τους δικούς μας ήταν κανόνας απαράβατος. Έθιμο πρώτο.
ΣΕ όλες τις φωτογραφίες της ζωής μας το χαμόγελο και η ματιά μας είναι ίδια.
ΕΚΕΙΝΟ που αλλάζει είναι οι άνθρωποί μας που αφήνουν άδειες καρέκλες στο οικογενειακό τραπέζι, γεμίζουν καδράκια τοίχων.
ΌΠΩΣ αλλάζουν και τα παιδιά δίπλα μας και τα παιδιά των παιδιών μας.
ΚΑΙ εκεί, ναι, άθελα κοιτάμε λοξά την κλεψύδρα της ζωής μας.
ΚΑΙ αγαπάμε!
ΑΓΑΠΑΜΕ τις ώρες, τις στιγμές, τους ανθρώπους.
ΤΑ καλά και τα κακά.
ΌΣΟ μεγαλώνουμε τα αγαπάμε όλα απελπισμένα.
ΣΤΡΟΓΓΥΛΕΥΟΥΜΕ τις γωνίες μας και προσπαθούμε να γίνουμε καλύτεροι άνθρωποι.
ΑΓΑΠΑΜΕ τους θυμούς, τα ξινισμένα μούτρα, τις σπόντες, τα γέλια, τις ευχές μέσα από τα πολύχρωμα τραπεζομάντηλα.
ΑΓΑΠΑΜΕ τα χρόνια που πέρασαν και περνούν μέσα από εμάς.
ΕΤΣΙ, ο καθένας έχει πολλά να διδαχθεί από την πορεία στην ελευθερία που προτείνει η Μεγάλη Εβδομάδα.
ΌΛΟΙ μαζί, έχουμε καθήκον να γλυτώσουμε συνανθρώπους μας ακολουθώντας το πνεύμα των ημερών που θέλει να αγκαλιάζουμε την μέγιστη δοξολόγηση προς τον Νικητή της Φθοράς και του Θανάτου.
ΑΥΤΗ η γιορτή που υπενθυμίζει τον κύκλο της ζωής, θανάτου και ανάστασης, προσφέρει και το νόημα: το πάθος, η σταύρωση, η κάθοδος στον Άδη, προϋποθέτουν την Ανάσταση.
Χριστός Ανέστη λοιπόν!
