Εξίσου γενναιόδωρη σαν τον αδελφό της, η Λιλή Ελευθερίου μιλά στον «Λ» για την απόφασή της να δωρίσει καθημερινά αντικείμενά του, που στάθηκαν πηγή έμπνευσης για τον ίδιο, καθώς και πολλά έργα του που θα φιλοξενηθούν στον ιστορικό χώρο του «Πάνθεον», δίπλα στην Δημοτική Βιβλιοθήκη Ερμούπολης αλλά και τα Γενικά Αρχεία του Κράτους ν. Κυκλάδων, που τόσο πολύ αγάπησε και πρόσφερε σε αυτά ο Μάνος Ελευθερίου…

Η απόφαση για την παραχώρηση προσωπικών αντικειμένων και έργων τέχνης του Μάνου Ελευθερίου προέκυψε ύστερα από την κηδεία του, όταν η Λιλή Ελευθερίου συνειδητοποίησε ότι πάρα πολύς κόσμος αγαπούσε τον αδελφό της.

«Όταν πήγα σπίτι του, σκέφτηκα ότι όλα αυτά τα πράγματα δεν ανήκουν μόνο σε μένα και θα ήταν αρκετά εγωιστικό να τα έχω μόνο εγώ. Έτσι σκέφτηκα ότι θα ήταν ωραίο να τα μοιραστώ με κάποιον κόσμο που τον αγαπάει και που θέλει να μάθει από ποια πράγματα έπαιρνε έμπνευση και με τι φαντασίωνε. Ποιος ήταν ο περίγυρος του σπιτιού του και πώς από μικρά καθημερινά αντικείμενα έβλεπε την ομορφιά του κόσμου. Μάλιστα, μερικά αγαπημένα του αντικείμενα, όπως οι λάμπες του ή μια όμορφη μασιά που είχε, τα συνέδεε με το παρελθόν του από τη Σύρο».

 «Αυτή είναι η μαγιά ενός μουσείου»

Με την παραπάνω φράση, ο Μάνος Ελευθερίου περιέγραψε σε μια διαθήκη που είχε κάνει προ 20ετίας την βούλησή του να συγκεντρωθούν και να εκτεθούν σε ένα μουσείο η έκθεση με τη συλλογή φωτογραφιών που είχε δωρίσει προς τον Δήμο.

Την ιδέα αυτή ασπάστηκε και η αδελφή του, με αποτέλεσμα όταν την πήρε ο δήμαρχος Γιώργος Μαραγκός για να την συλλυπηθεί και της ανακοινώσει την πρόθεση του Δήμου να στήσει μια προτομή του Μάνου Ελευθερίου μπροστά από την Δημοτική Βιβλιοθήκη Ερμούπολης.

«Ο αδερφός μου, μού είχε πει, Λιλάκι, με τα μαύρα που φοράς, να πάρεις ένα μαύρο σπρέι και να πηγαίνεις κάθε βράδυ και να το μουτζουρώνεις. Ποτέ να μην το δεχτείς αυτό. Έτσι, αντιπρότεινα στον δήμαρχο ότι αν ήθελαν να κάνουν κάτι για τον αδελφό μου, το καλύτερο θα ήταν να δημιουργηθεί ένα μικρό μουσείο, αλλά σε έναν χώρο που να του αρέσει. Η κα Μενδρινού, τότε, με πλησίασε με έναν πάρα πολύ όμορφο τρόπο και με ενημέρωσε ότι έχει επιλεχτεί ο χώρος του ιστορικού «ΠΑΝΘΕΟΝ» (αφού πρώτα γίνει μια ανακατασκευή του χώρου) για να φιλοξενήσει τον μόνιμο χώρος έκθεσης. Νομίζω ότι θα του άρεσε του αδελφού να γίνει εκεί… Βεβαίως, θα διατηρήσουμε το όνομα «ΠΑΝΘΕΟΝ» γιατί κι εγώ και ο αδελφός μου δεν ήθελε να αλλάζουμε πράγματα που έχουν ιστορική αξία. Φαντάζομαι ότι θα ναι καλά εκεί ο αδελφός μου, καθώς στο προσκέφαλο θα έχει την αγαπημένη του Βιβλιοθήκη και στην άλλη πλευρά το Ιστορικό Αρχείο. Θέλω να γίνει ένα διαμάντι, όπως ακριβώς θα το ήθελε και ο Μάνος…».

Συλλογή πνευματικού έργου και πολιτιστική αξιοποίηση

Μέχρι σήμερα, η κα Ελευθερίου έχει παραχωρήσει στον Δήμο μια σειρά από προσωπικά αντικείμενα και έπιπλα από το σπίτι του αδελφού της, όπως η αγαπημένη του πολυθρόνα και το γραφείο του, τα οποία έχουν αποθηκευτεί στο Βιομηχανικό Μουσείο.

Όπως εξήγησε, έπονται και άλλα πολλά, όπως το ασκητικό – όπως περιέγραψε γλαφυρά– κρεβάτι του, η ψηφιακή συλλογή από εκπομπές που έκανε στον ραδιοφωνικό σταθμό του 9,84, η συλλογή των φωτογραφιών που είχε ήδη δωρίσει ο Μάνος Ελευθερίου κ.ά.

«Όταν επισκέφτηκα το Βιομηχανικό Μουσείο όπου αποθηκεύτηκαν τα πρώτα αντικείμενα του Μάνου, θαύμασα από κοντά το ιδιαίτερα όμορφο αυτό κτήριο που ανακαινίστηκε, και σκέφτηκα ότι μερικά αντικείμενα του Μάνου θα μπορούσαν να φιλοξενηθούν κι εδώ, δημιουργώντας έτσι μια πολιτιστική διαδρομή που θα συνδέει την Δημοτική Βιβλιοθήκη – το ΠΑΝΘΕΟΝ – το Ιστορικό Αρχείο – το 4ο Δημοτικό Σχολείο (όπου υπάρχει μια μόνιμη έκθεση του Μάνου από μολυβοθήκες) – και το Βιομηχανικό Μουσείο.

Στα σχέδια, όμως, της «ανήσυχης» Λιλής Ελευθερίου είναι και πολλά άλλα, όπως η θεσμοθέτηση ενός βραβείου που θα χορηγείται ίσως κάθε δυο χρόνια και θα έχει να κάνει με πανεπιστημιακές έρευνες πάνω στη ζωή και το έργο του μεγάλου μας ποιητή και η δωρεά μερικών ακόμα έργων τέχνης προς το θέατρο «Απόλλων».

Είναι κάτι που σκέφτομαι να κάνω, αλλά θέλει ακόμη αρκετή επεξεργασία στο κεφάλι μου. Κάθε βοήθεια πάντως ή πρόταση είναι βεβαίως επιθυμητή», κατέληξε η κα Ελευθερίου.