Στην αντιφατική σχέση του σύγχρονου ανθρώπου με την τεχνολογία και τα επιτεύγματά της, επικεντρώθηκε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Προκόπης Παυλόπουλος – κατά την διάρκεια της παρουσίασης του βιβλίου του «Από την Βιομηχανική Επανάσταση στην Τεχνολογική Επανάσταση – Στον Αστερισμό ενός αβέβαιου μέλλοντος» – στην τελετή λήξης των εργασιών του 5ου Διεθνούς Θερινού Πανεπιστημίου στη Σύρο που έλαβε χώρα  στην κατάμεστη από κόσμο αίθουσα της Πινακοθήκης Κυκλάδων.

Η εκδήλωση οργανώθηκε από το Διεθνές Θερινό Πανεπιστήμιο «Ελληνική Γλώσσα, Πολιτισμός και ΜΜΕ» και τον  Δήμο Σύρου – Ερμούπολης» και παρουσία σε αυτήν δήλωσαν εκπρόσωποι από  το σύνολο των θρησκευτικών και  πολιτικών αρχών του τόπου καθώς και των Σωμάτων Ασφαλείας, μεταξύ των οποίων ο μητροπολίτης Σύρου Δωρόθεος Β και ο Επίσκοπος Καθολικών Πέτρος Στεφάνου, ο απερχόμενος Δήμαρχος Γιώργος Μαραγκός αλλά και ο νέος Νίκος Λειβαδάρας, ο αντιπεριφερειάρχης Γιώργος Λεονταρίτης, αντιδήμαρχοι, ο πρόεδρος του Επιμελητηρίου Κυκλάδων Γιάννης Ρούσσος, ο Λιμενάρχης Γιάννης Βαμβακούσης, ο Δκτης της 6ης ΠΕΔΙΛΣ Ιάκωβος Γκύζης, κ.α.

Στο νέο του βιβλίο (εκδόσεις Gutenberg), ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας αναφέρεται στη «σχέση του σύγχρονου Ανθρώπου με την Τεχνολογία και τα επιτεύγματά της». Κι όπως σημειώνει «κατ’ εξοχήν δε τα τελευταία χρόνια, είναι γεμάτη αντιφάσεις». «Όχι αντιθέσεις», όπως λέει, «που θα μπορούσε να τις συμβιβάσει η διαλεκτική σύνθεσή τους», αλλά  πραγματικές αντιφάσεις, που τις δημιουργούν από την μια πλευρά η, καθ’ όλα δικαιολογημένη, «υπερηφάνεια» του δημιουργού απέναντι στα δημιουργήματά του, απόρροια του φαουστικού χαρακτήρα του Δυτικοευρωπαϊκού Πολιτισμού, ο οποίος εκφράζεται και με τον πόθο για το άπειρο.

Ακούστε το ηχητικό της εκδήλωσης:

Στον χαιρετισμό τους, τόσο ο  Δήμαρχος Σύρου Ερμούπολης Γιώργος Μαραγκός, όσο και ο Μητροπολίτης Σύρου, ο οποίος σημειωτέον ανέγνωσε μήνυμα του  Αρχιεπίσκοπου  Αθηνών και Πάσης Ελλάδος Ιερώνυμου, αναφέρθηκαν  στο ήθος και το πολιτικό ανάστημα του ανδρός, με τον δεύτερο να κάνει μνεία στους άρρηκτους δεσμούς που συνδέουν τον πρώτο πολίτη της Χώρας με τη Σύρο, κάτι που ανελλιπώς αποδεικνύει  απ’ όποιο αξίωμα και θέση κι αν κατέχει.

Στο βιβλίο αναφέρθηκαν με εγκωμιαστικά λόγια, ο αντιπρύτανης του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων κ. Μηνάς Πασχόπουλος, η αντιπρυτάνισσα Ακαδημαϊκών Υποθέσεων και Φοιτητικής Μέριμνας του Πανεπιστημίου  Αιγαίου κα Ελένη Θεοδωροπούλου, ο πρύτανης του Πανεπιστημίου Κρήτης κ. Οδυσσέας Ζώρας, ο αντιπρύτανης Ακαδημαϊκών Υποθέσεων και Φοιτητικής Μέριμνας του  Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης κα Ζωή Γαβριηλίδου, η πρυτάνισσα του Παντείου Πανεπιστημίου Κοινωνικών και Πολιτικών Επιστημών Αθηνών κα Ισμήνη Κριάρη, και ο πρύτανης του Ευρωπαϊκού Πανεπιστημίου Κύπρου κ. Κώστας Δουλιάμης, οι οποίοι μεταξύ άλλων υπογράμμισαν:

Μηνάς Πασχόπουλος: «Τόσο οι φορείς διαμόρφωσης πολιτικών, όσο και οι φορείς της εκπαίδευσης πρέπει, αφενός μεν να ενισχύσουν την ψηφιακή αγραμματοσύνη των πολιτών, αφετέρου δε να αναπτύξουν  την κριτική σκέψη απέναντι στα νέα ζητήματα που θέτει η 4η Βιομηχανική Επανάσταση… Είναι σίγουρο ότι σε αυτό το αβέβαιο μέλλον, άνθρωποι και μηχανές, θα ζουν μαζί. Και θα μοιράζονται έναν κόσμο που θα είναι ταυτόχρονα πραγματικός και εικονικός. Για να μπούμε όμως σε αυτή τη νέα υπερπραγματικότητα , και για να αντιμετωπίσουμε τα προβλήματά της, τα εφόδια που χρειάζονται είναι η ενημέρωση, η γνώση και η κριτική. Ο στοχαστικός λόγος του Προέδρου της Δημοκρατίας μας είναι ένα χρήσιμο δείγμα μιας δημόσιας παρέμβασης που προειδοποιεί χωρίς να κινδυνολογεί. Και δεν αφορά μόνο τους ειδικούς αλλά και την κοινωνία των πολιτών».

Ελένη Θεοδωροπούλου: «Κύριε Πρόεδρε στο βιβλίο σας δεν μας περιγράφετε την πιθανότητα μιας εξωτερικής βαρβαρότητας. Μας περιγράφετε μια πιθανότητα εσωτερικής βαρβαρότητας, όταν λείπει η σκέψη που κάνει το έτερο να μοιάζει σαν ένα πέτρωμα. Φαντάζομαι λοιπόν ότι αυτή η εσωτερική βαρβαρότητα του βιβλίου σας, την ξορκίζει κατά ένα τρόπο. Θα ήθελα να επισημάνω ότι δεν θέτετε ένα δίλλημα, αλλά δείχνετε το αδιέξοδο μιας διλληματικής σκέψης… Αξιότιμε κε Πρόεδρε, όταν ένα βιβλίο γίνεται αφορμή για σκέψη, έχουμε την ελπίδα ότι η εξωτερική βαρβαρότητα και η εσωτερική θα πάψει».

Ισμήνη Κριάρη: «Εύχομαι, όλοι όσοι διαβάσουν το βιβλίο αυτό να αναγνωρίσουν τη χάρη και να επωφεληθούν από τη δωρεά».

Οδυσσέας Ζώρας: «Στη σημερινή κοινωνία, των πληροφοριών, απαιτείται ο μετασχηματισμός της σκέψης και της δράσης. Απαιτούνται αμοιβαίες σχέσεις του «όλου» με τα «μέρη». Οφείλουμε να αλληλοδιδαχθούμε το ζην, ζώντας μαζί… Σ’ ένα κόσμο πολύπλοκης δομής απαιτείται νοημοσύνη σύνδεσης και όχι αποσπασματικότητας.. Απαιτείται σύνθεση, πράξη και αίσθηση συνύπαρξης, και κυρίως εκείνης της διαθεματικής σκέψης που είναι στον αντίποδα της γραμμικής και της γραμμής συναρμολόγησης της βιομηχανικής επανάστασης».

Κώστας Δουλιάμης: «Ο βαθύς φιλοσοφικός προβληματισμός του Προέδρου της Δημοκρατίας μας προσφέρει τη δυνατότητα διαλογισμού και προβληματισμού επί των διαδοχικών φάσεων της διαρκούς, όσο και έντονης, διερώτησης για τον αινιγματικό χαρακτήρα του νεωτερικού ηλεκτρονικού διαφωτισμού. Πραγματικά, ο λόγιος πρόεδρος της Δημοκρατίας, αναδεικνύει με αναλυτική διεισδυτικότητα τη βαθύτερη διάσταση, την καθολικοποίηση, αυτού του ηλεκτρονικού διαφωτισμού, του ίδιου. Των δικών του κοινωνικών σχέσεων, των δικών του νόμων κίνησης και εν τέλει των δικών του αντιφάσεων. Θεωρώ ότι το βιβλίο είναι μια μέγιστη συνεισφορά στα ελληνικά, όχι μόνο, γράμματα αλλά και τις επιστήμες».

Ζωή Γαβριηλίδου: «Το βιβλίο επιχειρεί με νηφάλιο και τεκμηριωμένο τρόπο, ταυτόχρονα,  να άρει το μανιφεστικό δίπολο «Τεχνοφοβία» – «Τεχνοφιλία», το οποίο βέβαια έχουμε την αίσθηση ότι εκδηλώνεται κυρίως σε άτομα σε ηλικία των 30 ετών και άνω, μιας και οι μικρότερες ηλικίες είναι απόλυτα εξαρτημένες και φυσικά περισσότερο εξοικειωμένες με τα επιτεύγματα της τεχνολογίας και της Τεχνητής Νοημοσύνης… Θα εστιάσω σε δύο σημεία που πραγματεύεται το βιβλίο. Το πρώτο αφορά τις συνθήκες αβεβαιότητας για το μέλλον που προκαλούν οι συνθήκες της οικονομικής παγκοσμιοποίησης και η οικολογική ανισορροπία που έχει προκύψει ως αποτέλεσμα της αρνητικής χρήσης της τεχνολογίας. Πράγματι, ως επίρρωση των όσων αναφέρονται, σε έκθεση που συνέταξε για λογαριασμό του Συμβουλίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων ο ειδικός εισηγητής του ΟΗΕ σε θέματα ακραίας φτώχειας και ανθρωπίνων δικαιωμάτων, τεκμηριώνεται ότι ο κίνδυνος δημιουργίας ενός κλιματικού «Απαρτχάιντ», το υπαινίσσεστε αυτό κ. Πρόεδρε, είναι υπαρκτός από την υπερθέρμανση του πλανήτη, η οποία απειλεί θεμελιώδη ανθρώπινα δικαιώματα. Όπως αυτά στην τροφή, στο νερό, στη στέγαση και στην ασφάλεια. Έτσι, εκατοντάδες εκατομμύρια άνθρωποι κινδυνεύουν να στερηθούν τα παραπάνω, μέσα στα επόμενα χρόνια. Αυτοί που θα κληθούν να πληρώσουν το μεγαλύτερο τίμημα, θα πρέπει επίσης να στερηθούν και άλλα πολύτιμα αγαθά που σήμερα θεωρούνται δεδομένα. Όπως η Δημοκρατία, η Ισονομία και η έννοια κάθε κανόνα δικαίου. Το δεύτερο σημείο  έχει να κάνει με τη σχέση της Τεχνολογίας με την Πληροφορία, τη Γνώση και την Επιστήμη, την οποία πραγματεύεται με ενδιαφέροντα τρόπο ο συγγραφέας στο βιβλίο».

Όπως εξήγησε ο κ. Παυλόπουλος, λαθεμένα θεωρείται από πολλούς ότι σήμερα βιώνουμε την 4η Βιομηχανική Επανάσταση, διευκρινίζοντας ότι ενώ στην 1η και η 2η Βιομηχανική Επανάσταση, οι οποίες αλλαγές προέκυψαν από την είσοδο της «μηχανής» στην παραγωγή, προκειμένου να την διευκολύνουν και, στην συνέχεια, να την γιγαντώσουν, στην  λεγόμενη 3η και 4η Βιομηχανική Επανάσταση επήλθαν  ριζικές αλλαγές και ανακατατάξεις σε κάθε τομέα της καθημερινότητας των ανθρώπων: «Ήτοι με μια πραγματική «Επανάσταση», οικονομική και όχι μόνο, η οποία στην αρχή συντελέστηκε με την εμφάνιση της Πληροφορικής και εξελίσσεται μέσω της «σύζευξής» της με την Τεχνητή Νοημοσύνη» είπε χαρακτηριστικά, σημειώνοντας ότι θα έπρεπε να ονομάζονται 1η και αρχή 2ης Τεχνολογικής Επανάστασης.

Μνεία έκανε στα θετικά της Τεχνολογίας υπογραμμίζοντας ότι αποτελεί ένα από τα «ευγενέστερα» επιτεύγματα του Πνεύματος, μη παραλείποντας να προσθέσει ότι τι χάρη στις εφαρμογές της, η ζωή τού ανθρώπου έχει αλλάξει και βελτιωθεί σε τέτοιον βαθμό, ώστε κάθε σύγκριση με το παρελθόν να γίνεται ολοένα και πιο δύσκολη, αφού το αντίστοιχο επιστημονικό «χάσμα» είναι σχεδόν αδύνατο να «υπερβαθεί».

Κλείνοντας, υποστήριξε ότι τίποτα δεν μας εμποδίζει να χρησιμοποιήσουμε τα νέα μέσα της Τεχνολογικής προόδου, προκειμένου  οι θέσεις εργασίας που χάνονται ν’ αντικατασταθούν, κατά το μεγαλύτερο μέρος τους, με νέες, υπενθυμίζοντας ότι «οι θεσμικές και πολιτικές αντηρίδες τής Αντιπροσωπευτικής Δημοκρατίας και των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων τού Ανθρώπου έχουν τις αντίστοιχες «αντοχές», ώστε να υπερασπισθούν τον άνθρωπο ακόμη και έναντι των ενδεχόμενων παρεκβάσεων της Τεχνολογίας, και όχι μόνο».

Την λήξη της εκδήλωσης ακολούθησε μπουφές και η απονομή αναμνηστικού εκ μέρους των διοργανωτών στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, ο οποίος ακολούθως υπέγραφε στον κόσμο αντίτυπα του βιβλίου του.